Την καθιέρωση ετήσιας «Ημέρας Ετοιμότητας της Ευρωπαϊκής Ένωσης», στις 23 Οκτωβρίου κάθε έτους -με πρώτη διοργάνωση το 2027- προωθεί η Κομισιόν, καλώντας παράλληλα τους πολίτες να είναι προετοιμασμένοι για τις πρώτες 72 ώρες μιας έκτακτης ανάγκης.
Στο πλαίσιο της νέας στρατηγικής για την ενίσχυση της πολιτικής προστασίας, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή παρουσίασε κατευθυντήριες γραμμές που αφορούν στην «αντιμετώπιση φυσικών καταστροφών, μεγάλων κρίσεων και άλλων απειλών».
Η πρωτοβουλία παρουσιάστηκε τη Δευτέρα 3 Νοεμβρίου 2026, στο Ευρωπαϊκό Φόρουμ Πολιτικής Προστασίας, από την επίτροπο Ισότητας, Ετοιμότητας και Διαχείρισης Κρίσεων, Χάτζα Λαμπίμπ.
- Αυτάρκεια για τις πρώτες 72 ώρες
Κεντρικός στόχος των νέων οδηγιών είναι να μπορούν οι πολίτες να καλύπτουν βασικές ανάγκες τους κατά το πρώτο τριήμερο μιας κρίσης, μέχρι να κινητοποιηθούν οι υπηρεσίες έκτακτης ανάγκης.
Για τον σκοπό αυτό, η Κομισιόν προτείνει τη δημιουργία σακιδίων έκτακτης ανάγκης με απαραίτητα εφόδια και την ενημέρωση των πολιτών για τις ενέργειες που πρέπει να κάνουν σε περίπτωση καταστροφής.
Οι κατευθυντήριες γραμμές περιλαμβάνουν επίσης την ενσωμάτωση μαθημάτων ετοιμότητας στην προσχολική και πρωτοβάθμια εκπαίδευση, καθώς και την κατάρτιση εκπαιδευτικών, ώστε τα παιδιά να αποκτούν από μικρή ηλικία τις απαραίτητες γνώσεις χωρίς να προκαλείται φόβος ή άγχος.
Ιδιαίτερη πρόβλεψη υπάρχει για τα άτομα με αναπηρία, με στόχο τα σχέδια αντιμετώπισης έκτακτων καταστάσεων να λαμβάνουν υπόψη τις ανάγκες τους και να διασφαλίζουν την ισότιμη συμμετοχή τους.
Παράλληλα, ζητείται από τις αρμόδιες Αρχές να παρέχουν έγκαιρη, αξιόπιστη και προσβάσιμη ενημέρωση για τους κινδύνους πριν, κατά τη διάρκεια και μετά από μια κρίση.
- Η πρώτη Ημέρα Ετοιμότητας τον Οκτώβριο του 2027
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή προτείνει η 23η Οκτωβρίου να καθιερωθεί ως ετήσια Ημέρα Ετοιμότητας της ΕΕ, με αφετηρία το 2027.
Η ημερομηνία επιλέχθηκε επειδή συμπίπτει με την επέτειο της δημιουργίας του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Πολιτικής Προστασίας, ο οποίος θεσπίστηκε στις 23 Οκτωβρίου 2001.
Η συγκεκριμένη ημέρα θα έχει στόχο να ενθαρρύνει τη συμμετοχή των πολιτών στην προετοιμασία για καταστάσεις έκτακτης ανάγκης, αλλά και να αναδείξει τη συμβολή των εθνικών, περιφερειακών και τοπικών αρχών, καθώς και των οργανώσεων πολιτικής προστασίας.
- Σχέδια για τη διατήρηση της λειτουργίας των υπηρεσιών πολιτικής προστασίας
Παράλληλα, η Κομισιόν ενέκρινε σύσταση για την ενίσχυση της επιχειρησιακής συνέχειας και τη διενέργεια δοκιμών αντοχής στα κράτη-μέλη και στις χώρες που συμμετέχουν στον Ευρωπαϊκό Μηχανισμό Πολιτικής Προστασίας.
Στόχος είναι τα εθνικά σημεία επαφής να μπορούν να παραμένουν σε λειτουργία όλο το 24ωρο, ακόμη και όταν αντιμετωπίζουν σοβαρές διαταραχές ή έκτακτες καταστάσεις.
Οι νέες οδηγίες προβλέπουν την κατάρτιση σχεδίων επιχειρησιακής συνέχειας και τον τακτικό έλεγχο της αποτελεσματικότητάς τους.
Οι πρωτοβουλίες εντάσσονται στη Στρατηγική της ΕΕ για την Ένωση Ετοιμότητας, η οποία εγκρίθηκε τον Μάρτιο του 2025 και αποσκοπεί στην ενίσχυση της ικανότητας της Ευρώπης να προβλέπει, να προλαμβάνει και να αντιμετωπίζει κρίσεις.
Η στρατηγική αντιμετωπίζει την ετοιμότητα ως κοινή ευθύνη κυβερνήσεων, επιχειρήσεων, οργανώσεων και πολιτών.