Μια ιστορική ανατροπή συντελείται σιωπηλά αλλά αμείλικτα στο παγκόσμιο χρηματοπιστωτικό σύστημα: ο χρυσός επιστρέφει στον θρόνο των αποθεματικών, εκτοπίζοντας σταδιακά το αμερικανικό δολάριο, γεγονός που σηματοδοτεί το τέλος μιας εποχής νομισματικής παντοκρατορίας.
Πρόκειται για μια εξέλιξη που προκαλεί έντονη ανησυχία στα κέντρα αποφάσεων της Δύσης.
Την ίδια στιγμή, ο χρυσός εκτοξεύεται στο 28% των συνολικών αποθεματικών των κεντρικών τραπεζών, στο υψηλότερο επίπεδο από τις αρχές της δεκαετίας του 1990, επιβεβαιώνοντας ότι οι νομισματικές αρχές του πλανήτη εγκαταλείπουν σταδιακά το «χαρτί» και επιστρέφουν στην ύλη.
Δέκα χρόνια αποδολαριοποίησης
Τα τελευταία δέκα χρόνια, το μερίδιο του δολαρίου στα διεθνή αποθέματα έχει μειωθεί κατά 18 ποσοστιαίες μονάδες, μια πτώση που δεν μπορεί πλέον να θεωρηθεί συγκυριακή.
Αντίθετα,
αποτυπώνει μια δομική μετατόπιση στη στρατηγική των κεντρικών τραπεζών,
οι οποίες επιδιώκουν να μειώσουν την έκθεσή τους σε νομίσματα υψηλού
γεωπολιτικού ρίσκου.
Σε έναν κόσμο αυξανόμενης γεωοικονομικής
αστάθειας, κυρώσεων, παγώματος αποθεματικών και κατακερματισμού των
χρηματοοικονομικών ροών, ο χρυσός επανεμφανίζεται ως το τελευταίο
απολύτως ουδέτερο και απτό καταφύγιο αξίας.
Δεν είναι τυχαίο ότι πλέον ο χρυσός
κατέχει μεγαλύτερο μερίδιο στα παγκόσμια αποθέματα από το ευρώ, το
ιαπωνικό γεν και τη βρετανική λίρα στερλίνα μαζί – ένα στοιχείο που από
μόνο του συνιστά σεισμική μεταβολή στην παγκόσμια νομισματική ισορροπία.
Σύμφωνα με το World Gold Council, τα συνολικά αποθέματα χρυσού των κεντρικών τραπεζών πλησιάζουν πλέον τα 4 τρισεκατομμύρια δολάρια σε αξία.
Το ποσό αυτό υπερβαίνει για πρώτη φορά από το 1996 τα περίπου 3,9 τρισεκατομμύρια δολάρια που διακρατούν ξένοι θεσμικοί επενδυτές σε ομόλογα του αμερικανικού Δημοσίου.
Το γεγονός αυτό αποτελεί ξεκάθαρη ένδειξη ότι η εμπιστοσύνη στο αμερικανικό χρέος διαβρώνεται, ενώ ο χρυσός ανακτά ρόλο νομισματικού άξονα.
Η υποχώρηση του δολαρίου δεν είναι τυχαία.
Καθοριστικό ρόλο παίζει η εργαλειοποίηση του αμερικανικού χρηματοπιστωτικού συστήματος ως μέσο άσκησης εξωτερικής πολιτικής.
Το πάγωμα κρατικών αποθεματικών,
οι περιορισμοί πληρωμών και οι δευτερογενείς κυρώσεις έχουν μετατρέψει
το δολάριο από σύμβολο σταθερότητας σε εν δυνάμει παγίδα κινδύνου.
Παράλληλα, το εκρηκτικό δημόσιο χρέος των ΗΠΑ και τα χρόνια δημοσιονομικά ελλείμματα
ενισχύουν τις αμφιβολίες για τη μακροπρόθεσμη βιωσιμότητα της
αμερικανικής οικονομίας, ωθώντας ολοένα και περισσότερες χώρες να
αναζητούν διέξοδο εκτός του δολαριακού συστήματος.
Το τέλος της απόλυτης κυριαρχίας
Παρότι
το δολάριο παραμένει ακόμη το βασικό νόμισμα διακανονισμού και
αποθεματικού παγκοσμίως, οι ρυθμιστικές αρχές πλέον σχεδιάζουν ενεργά
σενάρια σταδιακής διάβρωσης της κυριαρχίας του.
Σε αυτό το νέο περιβάλλον, ο χρυσός ξεχωρίζει ως περιουσιακό στοιχείο χωρίς πιστωτικό κίνδυνο, ανεξάρτητο από κυβερνητικές αποφάσεις, πολιτικές πιέσεις ή νομισματικούς πειραματισμούς.
Την
ίδια ώρα, η περιφερειοποίηση των χρηματοοικονομικών ροών και η ανάπτυξη
εναλλακτικών συστημάτων πληρωμών επιταχύνουν τη μετάβαση σε έναν
πολυπολικό νομισματικό κόσμο.
Η εποχή της απόλυτης κυριαρχίας του
δολαρίου δείχνει να πλησιάζει στο τέλος της – και ο χρυσός, σιωπηλός
αλλά αμείλικτος, επιστρέφει για να πάρει τη θέση του στο κέντρο της
παγκόσμιας οικονομικής ισχύος.
www.bankingnews.gr