Η Τουρκία προχωρά σε αναθεώρηση του στρατιωτικού της δόγματος, λαμβάνοντας υπόψη το ενδεχόμενο μιας ευρύτερης πολεμικής σύγκρουσης και επιδιώκοντας παράλληλα την επέκταση της στρατιωτικής της παρουσίας εκτός συνόρων.
Σύμφωνα με δημοσίευμα της τουρκικής εφημερίδας Hürriyet, η νέα αντίληψη που διαμορφώνεται στο τουρκικό υπουργείο Εθνικής Άμυνας στηρίζεται σε δύο βασικούς άξονες: την προετοιμασία των Τουρκικών Ενόπλων Δυνάμεων για την πιθανότητα πολέμου μεγάλης κλίμακας υπό το πρίσμα των διεθνών εξελίξεων, και τη διεύρυνση των περιοχών ανάπτυξης τουρκικών στρατιωτικών δυνάμεων.
Η αναφορά σε προετοιμασία για γενικευμένη σύγκρουση δεν συνιστά από μόνη της ένδειξη απόφασης για έναρξη πολέμου, αλλά αποτυπώνει μια μεταβολή στις προτεραιότητες του στρατιωτικού σχεδιασμού της Άγκυρας.
Από τη Λιβύη και τη Συρία στη Σαουδική Αραβία
Η Τουρκία διαθέτει ήδη στρατιωτική παρουσία σε περιοχές ιδιαίτερης γεωπολιτικής σημασίας, όπως η Λιβύη, η Συρία, το Κατάρ και το Ιράκ. Κατά τις πληροφορίες της Hürriyet, επόμενος στόχος είναι η περαιτέρω ανάπτυξη τουρκικών στρατιωτικών εγκαταστάσεων στη Σαουδική Αραβία, με προοπτική επέκτασης και σε χώρες της Αφρικής και της Ασίας, στο πλαίσιο της προσπάθειας της Άγκυρας να διευρύνει το γεωγραφικό αποτύπωμα της ισχύος της. Η συγκεκριμένη κατεύθυνση συνδέεται με τη συμμετοχή του Ριάντ, της Τουρκίας και του Πακιστάν στο Σύμφωνο της Μέκκας, μια συμφωνία αμυντικής συνεργασίας που διαμορφώνει νέα δεδομένα στις περιφερειακές σχέσεις.
Η συνάντηση στην Τεχεράνη και οι ανησυχίες για το Ισραήλ
Στο επίκεντρο των εξελίξεων βρίσκεται η πρόσφατη επίσκεψη υψηλόβαθμων αξιωματούχων των τριών χωρών στην Τεχεράνη στις 26 Οκτωβρίου, στην οποία συμμετείχαν ο υπουργός Άμυνας της Σαουδικής Αραβίας, πρίγκιπας Χάλεντ μπιν Σαλμάν, ο επικεφαλής της τουρκικής ΜΙΤ Ιμπραήμ Καλίν και ο αρχηγός του πακιστανικού στρατού, στρατάρχης Ασίμ Μουνίρ. Ο γραμματέας του Ανώτατου Συμβουλίου Εθνικής Ασφαλείας του Ιράν, Μοχσέν Ρεζαί, αποκάλυψε ότι η επίσκεψη πραγματοποιήθηκε έπειτα από δική τους πρωτοβουλία με αντικείμενο τη μελλοντική περιφερειακή τάξη, το Σύμφωνο της Μέκκας και τις εξελίξεις στην Υεμένη.
Ο Ρεζαί υποστήριξε ότι οι συνομιλητές του εξέφρασαν ιδιαίτερα έντονες ανησυχίες για τις προθέσεις του Ισραήλ, αποδίδοντας στον Σαουδάραβα υπουργό Άμυνας τη θέση ότι μετά το Ιράν, το Ισραήλ θα στραφεί εναντίον της Τουρκίας και στη συνέχεια της Σαουδικής Αραβίας, ισχυρισμός που μεταφέρει ο Ιρανός αξιωματούχος και δεν αποτελεί επιβεβαιωμένο ισραηλινό σχεδιασμό. Παράλληλα, σημείωσε ότι ο Ιμπραήμ Καλίν χρησιμοποίησε επίσης έντονη γλώσσα για το Ισραήλ, ενώ απέδωσε στον Πακιστανό στρατάρχη Ασίμ Μουνίρ αναφορές για διαμορφούμενη συμμαχία Ινδουιστών και Εβραίων εναντίον των μουσουλμάνων και του Πακιστάν.
Σύμφωνο της Μέκκας και περιφερειακή ισορροπία
Οι δημόσια διατυπωμένοι στόχοι της συνάντησης αφορούσαν την αποκλιμάκωση της περιφερειακής κρίσης, την ενίσχυση του διαλόγου και την αναζήτηση διπλωματικών λύσεων. Οι συνομιλίες πραγματοποιήθηκαν σε μια περίοδο αυξημένης έντασης στη Μέση Ανατολή, με το Ιράν να αντιμετωπίζει τις συνέπειες της στρατιωτικής αντιπαράθεσης με τις ΗΠΑ και το Ισραήλ και τη Σαουδική Αραβία τις απειλές από τους Χούθι της Υεμένης. Η προσέγγιση των τριών χωρών με την Τεχεράνη αναδεικνύει τη σημασία που αποδίδουν στη διαχείριση της κρίσης, χωρίς ωστόσο να αποδεικνύει τη συγκρότηση ενιαίου μετώπου εναντίον του Ισραήλ, σύμφωνα τουλάχιστον με τη Hurriyet.
Τουρκικές αντιδράσεις για τον ελληνικό χάρτη στον ΟΗΕ
Την ίδια στιγμή, η παρουσίαση χάρτη από τον πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη στον ΟΗΕ, με τον οποίο αναδείχθηκαν οι ελληνικές θέσεις για τις θαλάσσιες ζώνες και αμφισβητήθηκε η νομιμότητα του τουρκολιβυκού μνημονίου, προκάλεσε αντιδράσεις στην Τουρκία. Ο βουλευτής του κυβερνώντος κόμματος AKP, Αϊχάν Γκιντέρ, επιτέθηκε στην ελληνική κυβέρνηση επιχειρώντας να συνδέσει την ελληνική εξωτερική πολιτική με τα συμφέροντα του Ισραήλ, υποστηρίζοντας ότι το πραγματικό δίλημμα για την Αθήνα δεν είναι εάν θα οδηγηθεί σε πόλεμο με την Τουρκία, αλλά εάν επιθυμεί να λειτουργήσει ως υποχείριο του Ισραήλ.
Χαρακτήρισε παράλογη τη συζήτηση περί ελληνοτουρκικού πολέμου, σημειώνοντας ότι η Τουρκία θα διατηρήσει την παρουσία της στη Μεσόγειο και δεν πρόκειται να προσαρμόσει την πολιτική της σε αυτό που αποκάλεσε «φαντασιώσεις της Ελλάδας ή του Ισραήλ», ενώ ισχυρίστηκε πως ο ελληνικός λαός δεν επιθυμεί σύγκρουση.
