Η αντιπαράθεση γύρω από τον
φόρο Arnona έχει τις ρίζες της στο ειδικό καθεστώς που ίσχυε επί
δεκαετίες, σύμφωνα με το οποίο οι Εκκλησίες απολάμβαναν φορολογικές
απαλλαγές ή ειδική μεταχείριση για χώρους λατρείας, σχολεία, νοσοκομεία
και φιλανθρωπικά ιδρύματα.
Ο πρόεδρος της Παλαιστινιακής Αρχής, Mahmoud Abbas, κάλεσε το Σάββατο 27 Ιουνίου τις Εκκλησίες και τα χριστιανικά ιδρύματα στην κατεχόμενη Ανατολική Ιερουσαλήμ να απορρίψουν τις προσπάθειες του Ισραήλ να επιβάλει τον δημοτικό φόρο ακινήτων «Arnona», προειδοποιώντας ότι το μέτρο απειλεί τη χριστιανική παρουσία στην πόλη και το ιστορικό και νομικό καθεστώς της.
Η Arnona είναι δημοτικός φόρος ακινήτων που επιβάλλεται από τις ισραηλινές δημοτικές αρχές και υπολογίζεται με βάση την επιφάνεια, τη θέση και τη χρήση κάθε ακινήτου.
Οι Παλαιστίνιοι της Ανατολικής Ιερουσαλήμ τον αποκαλούν επίσης «φόρο κατοχής» και τον θεωρούν μία από τις σημαντικότερες οικονομικές επιβαρύνσεις που επιβάλλονται στους κατοίκους.
Επιστολές προς διεθνείς ηγέτες
Σύμφωνα με το παλαιστινιακό πρακτορείο ειδήσεων WAFA, ο Mahmoud Abbas απέστειλε επιστολές προς τον Πάπα Λέοντα XIV, τον βασιλιά της Ιορδανίας Abdullah II, τον πρόεδρο της Γαλλίας Emmanuel Macron, τον πρόεδρο της Ρωσίας Vladimir Putin, τον γενικό γραμματέα του ΟΗΕ Antonio Guterres, καθώς και προς σειρά Ευρωπαίων ηγετών.
Στις επιστολές του αναφέρεται στην κατάσταση στην Ιερουσαλήμ και σε όσα χαρακτηρίζει ως ισραηλινές παραβιάσεις εις βάρος των Εκκλησιών και των θρησκευτικών ιδρυμάτων.
Ο Abbas χαρακτήρισε την επιβολή του φόρου Arnona στις Εκκλησίες ως «κατάφωρη και άνευ προηγουμένου παραβίαση» του ιστορικού και νομικού καθεστώτος της πόλης, καθώς και «ευθεία επίθεση κατά της χριστιανικής παρουσίας και των θρησκευτικών ιδρυμάτων».
Επίκληση του διεθνούς δικαίου
Ο Παλαιστίνιος πρόεδρος υποστήριξε ότι η
διεθνής κοινότητα εξακολουθεί να αναγνωρίζει την Ανατολική Ιερουσαλήμ
ως τμήμα των παλαιστινιακών εδαφών που τελούν υπό ισραηλινή κατοχή από
το 1967.
Παράλληλα επισήμανε ότι τα ψηφίσματα του
Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ θεωρούν άκυρα όλα τα μέτρα του Ισραήλ που
αποσκοπούν στην αλλαγή του χαρακτήρα ή του νομικού καθεστώτος της πόλης.
Ο
Mahmoud Abbas υποστήριξε επίσης ότι οι ισραηλινές ενέργειες δεν
παρέχουν στο Ισραήλ κυριαρχικά δικαιώματα ούτε νομική ή δικαστική
αρμοδιότητα επί της Ανατολικής Ιερουσαλήμ ή των ισλαμικών και
χριστιανικών θρησκευτικών ιδρυμάτων της.
«Καλούμε τις
Εκκλησίες να μην αποδεχθούν αυτά τα μονομερή μέτρα και να μην
προχωρήσουν σε οποιαδήποτε συμφωνία με τις κατοχικές αρχές σχετικά με
αυτά, λόγω των κινδύνων που εγκυμονούν για το νομικό καθεστώς της πόλης
και τις ισχύουσες διμερείς συμφωνίες», δήλωσε.
Παράλληλα
επανέλαβε ότι η ίδρυση ανεξάρτητου παλαιστινιακού κράτους στα σύνορα του
1967, με πρωτεύουσα την Ανατολική Ιερουσαλήμ, αποτελεί, όπως είπε, «τη
μοναδική οδό» για μια δίκαιη και διαρκή ειρήνη
Ευχαριστίες προς Ιορδανία και Βατικανό
Στην επιστολή του προς τον βασιλιά Abdullah II, ο Abbas εξέφρασε την εκτίμησή του για τη διαχρονική στήριξη της Ιορδανίας στην παλαιστινιακή υπόθεση και εξήρε τον ρόλο της χασεμιτικής μοναρχίας ως θεματοφύλακα των μουσουλμανικών και χριστιανικών ιερών τόπων της Ιερουσαλήμ.
Παράλληλα ευχαρίστησε τον Πάπα Λέοντα XIV για τη διαχρονική υποστήριξη της Αγίας Έδρας στις ειρηνευτικές προσπάθειες, για την αναγνώριση του Κράτους της Παλαιστίνης και για τη δέσμευσή της στην προστασία των δικαιωμάτων των Εκκλησιών της Ιερουσαλήμ.
Η διαμάχη για τον φόρο Arnona
Η
αντιπαράθεση γύρω από τον φόρο Arnona έχει τις ρίζες της στο ειδικό
καθεστώς που ίσχυε επί δεκαετίες, σύμφωνα με το οποίο οι Εκκλησίες
απολάμβαναν φορολογικές απαλλαγές ή ειδική μεταχείριση για χώρους
λατρείας, σχολεία, νοσοκομεία και φιλανθρωπικά ιδρύματα.
Ο
Δήμος της Ιερουσαλήμ υποστηρίζει ότι ο φόρος αφορά μόνο ακίνητα που δεν
χρησιμοποιούνται άμεσα για θρησκευτικούς σκοπούς, όπως εμπορικά κτίρια,
γραφεία και εγκαταστάσεις που αποφέρουν έσοδα.
Αντίθετα, οι
εκκλησιαστικοί ηγέτες εκτιμούν ότι η επέκταση της φορολόγησης ή η
απαίτηση αναδρομικών οφειλών παραβιάζει τις ιστορικές συμφωνίες που
ίσχυαν επί δεκαετίες και απειλεί τη δυνατότητα των Εκκλησιών να
χρηματοδοτούν το εκπαιδευτικό, κοινωνικό και φιλανθρωπικό τους έργο.
Οι Εκκλησίες και οι Παλαιστίνιοι της Ανατολικής Ιερουσαλήμ υποστηρίζουν επίσης ότι η
συμμόρφωση με τις ισραηλινές δημοτικές διαδικασίες ή η σύναψη συμφωνιών
με τις ισραηλινές αρχές θα μπορούσε να θεωρηθεί έμμεση αναγνώριση της
ισραηλινής δικαιοδοσίας στην κατεχόμενη πόλη.
Η κρίση του 2018
Η
ίδια διαμάχη είχε προκαλέσει σοβαρή κρίση και το 2018, όταν ο Δήμος της
Ιερουσαλήμ ανακοίνωσε σχέδιο είσπραξης εκατοντάδων εκατομμυρίων σέκελ
από εκκλησιαστικά ακίνητα για φερόμενες ανεξόφλητες δημοτικές οφειλές.
Σε ένδειξη διαμαρτυρίας, οι επικεφαλής των χριστιανικών Εκκλησιών προχώρησαν στο πρωτοφανές κλείσιμο του Ναού της Αναστάσεως για τρεις ημέρες, πριν η ισραηλινή κυβέρνηση αναστείλει την εφαρμογή του μέτρου και συγκροτήσει ειδική επιτροπή για την εξέταση του ζητήματος.
Τα τελευταία χρόνια, ωστόσο, η αντιπαράθεση
έχει επανέλθει, καθώς οι ισραηλινές δημοτικές αρχές επανέφεραν τις
απαιτήσεις για την καταβολή του φόρου Arnona, με τις Εκκλησίες να
προειδοποιούν ότι η εφαρμογή του θα μπορούσε να θέσει σε κίνδυνο
σχολεία, νοσοκομεία, φιλανθρωπικά ιδρύματα και συνολικά τη χριστιανική
παρουσία στην Ιερουσαλήμ.